Laatste update: 14 april 2026 door Elma de Bruijn , boekhouder
Inkomstenbelasting aanslagen en zorgen hierom kunnen je als zzp'er opeens aanvliegen. Je hebt een goed jaar of in ieder geval een goed kwartaal. De facturen gaan eruit, het geld komt binnen. Je bent blij en trots met je blije klanten.
En dan, ergens tussen twee opdrachten in, vraag je je af: hoeveel inkomstenbelasting gaat hier eigenlijk van af?
Het antwoord is niet één getal. Het hangt af van wat je verdient, welke aftrekposten voor jou gelden en hoe jouw specifieke situatie eruitziet. Maar wees gerust, het is wel te begrijpen. Ook zonder boekhoudopleiding.
In dit artikel leg ik je stap voor stap uit hoe de berekening werkt. Met twee concrete rekenvoorbeelden. Zodat je na het lezen een beeld hebt van wat je mogelijk betaalt en wat je kunt reserveren om rustig te blijven.
Direct antwoord: Je betaalt inkomstenbelasting over je winst. Niet over je omzet of niet over je geldopname voor je privé-leven. Die winst verlaag je eerst met aftrekposten, en pas daarna
berekenen de belastingschijven wat je verschuldigd bent.
Inkomstenbelasting bereken je niet over het geld wat je opneemt voor privé (ik noem dat je 'arbeidsbeloning' of 'ondernemersloon'). Dat is een veelgemaakte denkfout. Je betaalt belasting over je winst en die winst mag je eerst nog verder verlagen met een paar aftrekposten die speciaal voor ondernemers gelden.
Zo werkt het in drie stappen. Het volgt het principe van '3-lagen belasting' methode.
Winst = omzet min zakelijke kosten min afschrijvingen
Dus wat je aan je klanten factureert (exclusief de btw), min wat je uitgeeft om je werk te kunnen doen: materialen, software, telefoon, reiskosten. Ook nu weer exclusief de btw.
En als het van toepassing is worden de jaarlijkse afschrijvingen van je bedrijfmiddelen (laptop, machines, dure bureau etc.) er ook van afgetrokken.
Die winst is je vertrekpunt. Maar nog niet het bedrag waarover je belasting betaalt. Eerst nog stap 2 toepassen.
Protip: De winst kan hoger uitvallen door bijtellingen zoals bijvoorbeeld voor de auto van de zaak of fiets van de zaak, als je hier recht op hebt. Dat betekent in feite dat je uitgaven/kosten minder aftrekbaar zijn. Voor de winstberekening wordt hier een correctie opgemaakt.
Als zzp’er heb je recht op een aantal aftrekposten die medewerkers in loondienst niet hebben. De twee belangrijkste:
Zelfstandigenaftrek
Als eerste ga je de zelfstandigenaftrek toepassen. In 2026 bedraagt de zelfstandigenaftrek €1.200. In jaar 2025 was dit bedrag nog €2.470. De regering heeft besloten om de zelfstandige aftrek flink af te bouwen naar €900.
Voorwaarde is dat je minimaal 1.225 uur per jaar aan je onderneming besteedt (het urencriterium). Er zijn nog meer voorwaarden, maar dit is de meest bekende.
MKB-winstvrijstelling
MKB-winstvrijstelling geldt voor alle ondernemers (met eenmanszaak, VOF, maatschap), ongeacht het aantal uren.
Dit is een percentage (12,7% voor het jaar 2026) die je aftrekt van: winst minus zelfstandigenaftrek (en andere ondernemersaftrekken indien van toepassing- zie: alle ondernemersaftrekken voor zzp'ers). Dus eerst deze rekensom en dan pas de MKB-winstvrijstelling toepassen.
Samen zorgen deze twee aftrekposten ervoor dat je belastbaar inkomen flink lager uitvalt dan je bruto winst.
Protip: Pas de volgorde juist toe. Men onderschat dit en daarom zijn diverse gratis rekentools en AI apps onbetrouwbaar.
Dit blijkt uit mijn onderzoek. Van de top 20 in Google blijken 8 op 10 gratis 'bereken inkomstenbelasting voor zzp'ers' incorrecte bedragen te noemen. Soms maar een verschil van een paar honderd euro. Vaak een verschil van paar duizend.
Over je belastbaar inkomen betaal je inkomstenbelasting volgens de schijven. Niet alles tegen hetzelfde tarief. De eerste schijf is iets lager dan de tweede en veel lager dan de derde schijf.
Direct antwoord: Er zijn drie schijven. Als je AOW leeftijd nog niet hebt bereikt per 1 januari dan wordt belastbaar inkomen tot €38.883 belast tegen 35,75%. Tussen €38.883 t/m €78.426 met 37,56%. Alles daarboven, dus boven €78.426 tegen 49,50%. Door aftrekposten vallen de meeste zzp’ers volledig of grotendeels in schijf 1 en 2.
Schijf | Belastbaar inkomen | Tarief |
Schijf 1 | t/m €38.883 | 35,75% |
Schijf 2 | Meer dan €38.883 t/m €78.426 | 37,56% |
| Schijf 3 | Meer dan €78.426 | 49,50% |
Inclusief premies volksverzekeringen. Bron: Belastingdienst 2026.
Let op: dit zijn de tarieven over je belastbaar inkomen, dus ná zakelijke aftrekposten (en indien van toepassing je privé-aftrekposten. Je betaalt niet 35,75% over je hele winst.
De meeste zzp’ers met een omzet tussen €25.000 en €45.000 vallen volledig of grotendeels in schijf 1. Afhankelijk van je uitgaven/kosten. Pas als je belastbaar inkomen (na aftrekposten) boven de €38.883 uitkomt, betaal je over het meerdere een hoger tarief.
Protip: waar veel te weinig over wordt gesproken is dat er een tweede belastingsoort is, namelijk 'inkomstenafhankelijke zorgverzekeringswet'-bijdrage (afkorting zvw). Formeel valt het niet onder inkomstenbelasting, maar als zzp'er voel je die tweede aanslag wel.
Elke medewerker in loondienst betaalt dat ook. Misschien herken je wel de afkorting op je loonstrook 'zvw'. Maar het zit vooral verwerkt in de loonheffing.
Bij ondernemers is dit een belastingaanslag gescheiden van de inkomstenbelasting-aanslag. Je krijgt er dus twee.
De zvw-bijdrage voor ondernemers bedraagt in 2026 4,85% over je belastbare winst, tot een maximum inkomen van €79.409. Dat is dus maximaal €3.851 per jaar.
Direct antwoord: Bij €35.000 winst betaal je globaal €1.050 á €2.400.
Bij een inkomen van ongeveer 2x zoveel €70.000 winst globaal €15.400 á €16.600. Aftrekposten verlagen je belastbaar inkomen flink ten opzichte van je winst.
Let op: Hier bovenop komt nog de zorgverzekeringswet-bijdrage van ongeveer €1.300 á €2.800. Geheel afhankelijk van je winst en zakelijke aftrekposten.
Stel je hebt dit jaar €35.000 winst gemaakt na aftrek van je zakelijke kosten. Dan geldt voor jaar 2026:
Stap 1: Zelfstandigenaftrek
€35.000 − €1.200 = €33.800
Stap 2: MKB-winstvrijstelling
€33.800 - 12,7% = €29.507 belastbaar winst
Stap 3: Belasting berekenen
€29.507 × 35,75% = ongeveer €10.550 inkomstenbelasting incl. premie volksverzekeringen maar ...
Daar gaan nog heffingskortingen vanaf- zoals de algemene heffingskorting en arbeidskorting - die dit bedrag dus verder verlagen.
Globaal: bij €35.000 winst betaal je ergens tussen de €1.050 en €2.400 aan inkomstenbelasting. Dus afhankelijk van de diverse basis aftrekposten. En of je nog andere inkomstenbronnen hebt naast je bedrijf.
Let op: Ik kan het niet vaak genoeg benadrukken. Dit is exclusief de tweede aanslag zvw (zorgverzekeringswetbijdrage die afhankelijk is van belastbaar winst en ander inkomen)
Door dit voorbeeld ga je inzien dat de belastingen niet lineair toenemen, maar sterk stijgen bij hogere winsten.
Stap 1: Zelfstandigenaftrek
€70.000 − €1.200 = €68.800
Stap 2: MKB-winstvrijstelling
€68.800 - 12,7% = €60.062 belastbaar winst
Stap 3: Belasting berekenen
Eerste schijf: €38.883 × 35,75% = €13.901
Tweede schijf: €21.179 × 37,56% = €7.955
Totaal: €21.856 inkomstenbelasting maar ...
Na heffingskortingen (algemene en arbeidskorting, beide afhankelijk van hoogte inkomsten) ligt het nettobedrag flink lager. Globaal: bij €70.000 winst betaal je ergens tussen de €15.400 en €16.600.
Zie je hoe snel de belastingen omhoog gaan. Het heeft niet alleen met de tweede of derde schijf te maken maar met de inkomensafhankelijke prive kortingen. Dat is precies waarom het loont om te weten waar je staat. Belangrijk om verkeerde belastingreductie acties te voorkomen. Voordat je het weet houd je juist minder geld over.
Direct antwoord: Een praktische bandbreedte is 15–35% van je winst.
Werk je ook in loondienst of verdien je goed, reserveer dan aan de hoge kant, ongeveer 40-50%. Het exact percentage kun je berekenen met een nauwkeurige rekentool.
Reserveren is geen geld kwijtraken. Het is jezelf beschermen - zie het als jezelf netto uitbetalen in plaats van bruto uitbetalen. Hierdoor sta je nooit voor verrassingen, zodat die jaarlijkse belastingaanslag geen shock is, maar gewoon een betaling die je al had klaarstaan.
Een eenvoudige aanpak: open een aparte spaarrekening voor je belastingreserve. Zet elke maand automatisch een vast bedrag of percentage over van je winst of omzet. Dan hoef je er verder niet over na te denken.
Niet zeker hoeveel jij precies moet reserveren? De inkomstenbelasting rekentool berekent het voor jouw situatie, in een paar minuten helder.
Direct antwoord: De rekentool verwerkt jouw exacte situatie - starter, investeringen, exacte belastbaar winst voor toeslagen, etc. - in één berekening. De rekenvoorbeelden hierboven zijn globaal.
Werk je naast loondienst? Dan telt je zzp-inkomen op bij je loon en kom je eerder in de tweede en derde schijf, ook al is je winst nog niet zo hoog.
Heb je geïnvesteerd in apparatuur? Dan is er mogelijk investeringsaftrek (zie: alle ondernemersaftrekken voor zzp'ers).
Heb je een partner of kinderen? Dan kunnen toeslagen meespelen.
Al die zakelijke factoren tegelijk in een rekensom verwerken is precies wat de rekentool doet. Geen tabellen opzoeken, geen formules gewoon je situatie invullen en binnen een paar minuten weten waar je staat.
Dit artikel geeft je een beeld. Je exacte bedrag - met jouw aftrekposten, jouw situatie - bereken je met de rekentool. Geen formules, geen tabellen opzoeken... gewoon invullen in de Excel rekentool en weten waar je staat →
Nee. Als zzp’er heb je aftrekposten die werknemers niet hebben zoals de zelfstandigenaftrek en mkb-winstvrijstelling. Die verlagen je belastbaar inkomen flink. Aan de andere kant bouw je geen pensioen op via een werkgever en betaal je je eigen arbeidsongeschiktheidsverzekering. Of zzp fiscaal aantrekkelijker is dan loondienst hangt sterk af van je inkomensniveau, ondernemerscapaciteiten en persoonlijke situatie.
Na afloop van het belastingjaar doe je aangifte inkomstenbelasting vanaf 1 maart. De deadline is doorgaans 1 mei, anders kun je uitstel aanvragen. Als de Belastingdienst verwacht dat je een flink bedrag gaat betalen, ontvang je mogelijk al een voorlopige aanslag tijdens de start van het jaar. Dan betaal je in termijnen. Reserveer je maandelijks, dan is er geen verrassing. Het geld staat er al.
Bij een lage winst vallen de aftrekposten en heffingskortingen soms volledig weg tegen je belastbaar inkomen. Het kan zelfs zijn dat je per saldo weinig tot geen inkomstenbelasting en/of zorgverzekeringswet bijdrage betaalt.
Als vuistregel: bij een winst onder de €15.000 à €20.000 is je belastingbedrag vaak beperkt. Een paar honderd tot minder dan €1.000. Maar dit is sterk afhankelijk van je persoonlijke omstandigheden. Het heeft in ieder geval weinig zin om veel kosten te maken om belasting te reduceren.
Je berekent je zakelijke inkomstenbelasting volgens de '3-lagen belasting methode' in drie stappen: winst na zakelijke kosten & afschrijvingen → minus aftrekposten (zelfstandigenaftrek + mkb-winstvrijstelling o.a.) → belastingschijven + algemene aftrekposten toepassen op het resterende belastbare inkomen. De rekentool doet dit automatisch voor jouw specifieke situatie.
De mkb-winstvrijstelling is een percentage (12,7% in jaar 2026) dat automatisch geldt voor elke ondernemer die winst nastreeft, zonder aan de eis van urencriterium te moeten voldoen. De zelfstandigenaftrek is een vast bedrag (€1.200 in jaar 2026, het was €2.470 in 2025 ) dat je van je winst aftrekt, maar alleen als je minimaal 1.225 uur per jaar aan je onderneming besteedt. Er bestaan nog meer eisen, maar het urencriterium is de bekendste.
Als vuistregel geldt dat een BV pas interessant wordt bij een winst van ongeveer €100.000 tot €150.000 per jaar. Als eerste ben je in loondienst van je eigen BV. Dus een hoger belastingtarief. In een BV betaal je vennootschapsbelasting (19% tot €200.000 winst en daar boven 25,8%), maar je betaalt ook dividendbelasting (15%) als je geld opneemt. De echte rekensom hangt af van hoeveel je privé nodig hebt en hoeveel je in de BV kunt laten staan. Bij twijfel: laat een boekhouder het voor jouw situatie doorrekenen.
Cijfers in dit artikel zijn gebaseerd op de belastingtarieven en aftrekposten voor het jaar 2026. Controleer actuele bedragen via de Belastingdienst (belastingdienst.nl) of bereken je zakelijke situatie met de inkomstenbelasting rekentool voor zzp'ers.